Ο κολικός του νεφρού αποτελεί έναν από τους ισχυρότερους πόνους που μπορεί να βιώσει κάποιος στη διάρκεια της ζωής του. Η πιθανότητα να εμφανίσει κάποιος κολικό νεφρού κάποια στιγμή στη ζωή του είναι 5%-10%.

Που οφείλεται;

Φυσιολογικά τα ούρα τα οποία παράγονται στο νεφρό κατεβαίνουν διαμέσω του ουρητήρα στην ουροδόχο κύστη και από εκεί τα ουρούμε. Ο κολικός του νεφρού είναι αποτέλεσμα απόφραξης του ουρητήρα, συνήθως από κάποιο λίθο. Η απόφραξη οδηγεί σε αδυναμία καθόδου των ούρων, λίμναση των ούρων και διάταση του νεφρού (υδρονέφρωση).

Το συνηθέστερο αίτιο απόφραξης του ουρητήρα και εμφάνισης κολικού του νεφρού είναι οι λίθοι του ουροποιητικού. Άλλα σπανιότερα αίτια αποτελούν κάποιες ανατομικές ανωμαλίες, όπως η στένωση της πυελοουρητηρικής συμβολής, τα αιματοπήγματα σε ασθενείς με αιματουρία και η εξωγενής πίεση του ουρητήρα από όγκους και λεμφαδενικές μάζες.

Τι εξετάσεις πρέπει να γίνουν;

Η εξέταση εκλογής, η οποία θα πρέπει να διενεργείται σε όλους τους ασθενείς με κολικό νεφρού, είναι η αξονική τομογραφία. Με τη βοήθεια της αξονικής τομογραφίας, θα αναγνωρισθεί το αίτιο του κολικού. Αν το αίτιο είναι κάποια πέτρα τότε η αξονική τομογραφία θα περιγράψει την ακριβή θέση της, το μέγεθός της, την πυκνότητα της (σκληρή ή μαλακή) ενώ παράλληλα θα περιγράψει με ακρίβεια την ανατομία του ουροποιητικού συστήματος. Όλες οι παραπάνω πληροφορίες είναι απαραίτητες για τη διάγνωση και τον καθορισμό της καταλληλότερης θεραπείας για την αντιμετώπιση της λιθίασης.

Η ακτινιγραφία ΝΟΚ και το υπερηχογράφημα δε θα πρέπει να θεωρούνται αξιόπιστες εξετάσεις στη διερεύνηση του κολικού και δε μπορούν σε καμία περίπτωση να αντικαταστήσουν την αξονική τομογραφία.
Εκτός της αξονικής τομογραφίας, ο γιατρός σας θα πρέπει να ελέγξει τη νεφρική λειτουργία με αιματολογικές εξετάσεις.

Η αξονική τομογραφία αποτελεί την καταλληλότερη εξέταση στη διερεύνηση του κολικού του νεφρού και θα πρέπει να διενεργείται σε όλους τους ασθενείς

Ποια είναι η θεραπεία;

Η βάση της θεραπείας του κολικού του νεφρού είναι τα αντιφλεγμονώδη φάρμακα σε ενέσιμη μορφή. Εναλλακτική λύση αποτελούν τα οπιοειδή. Στις περισσότερες περιπτώσεις ο πόνος ανακουφίζεται και ο ασθενής μπορεί να πάει σπίτι του συνεχίζοντας την αγωγή του με από του στόματος αντιφλεγμονώδη.
Στις περιπτώσεις που ο πόνος δεν υφίεται με φαρμακευτική αγωγή, που συνυπάρχει πυρετός και η νεφρική λειτουργία έχει επηρεασθεί (αύξηση κρεατινίνης ορού) τότε επιβάλλεται η παροχέτευση των ούρων, με την τοποθέτηση είτε pigtail είτε νεφροστομίας.

Τι πρέπει να κάνω μετά τον κολικό;

Θα πρέπει πάντα να αντιμετωπίζεται το αίτιο που προκάλεσε τον κολικό. Αν αυτό είναι κάποια πέτρα στον ουρητήρα τότε θα πρέπει να αξιολογηθούν τα χαρακτηριστικά της πέτρας (μέγεθος, θέση, πυκνότητα, συνύπαρξη με ανατωμική ανωμαλία) και ανάλογα να προταθεί η κατάλληλη θεραπεία.
Η αντιμετώπιση του αιτίου που προκάλεσε τον κολικό θα πρέπει να γίνεται πάντα. Η ελλιπής αντιμετώπιση του αιτίου του κολικού μπορεί να οδηγήσει σε έκπτωση της νεφρικής λειτουργίας (μη λειτουργικός νεφρός) και σε σοβαρές σηπτικές επιπλοκές.

Θα πρέπει πάντοτε να αναγνωρίζεται και να αντιμετωπίζεται το αίτιο που προκάλεσε τον κολικό για να διαφυλάσσεται η λειτουργικότητα του νεφρού